Zorg en sociaal domein spreken niet altijd dezelfde taal

Context 

Binnen verschillende projecten van het NPPZ II Leerwerkplatform wordt gewerkt aan het verbeteren van samenwerking rondom palliatieve zorg. Sommige projecten richten zich primair op het zorgdomein, terwijl andere juist vanuit het sociaal domein werken. In de praktijk komen deze initiatieven elkaar vaak tegen op het snijvlak van zorg en welzijn. 

Tijdens een intervisiebijeenkomst met projectleiders en zorgprofessionals werd besproken hoe de samenwerking tussen deze domeinen in de praktijk verloopt, bijvoorbeeld bij ondersteuning van kwetsbare ouderen en mensen in de palliatieve fase. 

Wat merkten we in de praktijk? 

Projectleiders ervaren dat het lastig kan zijn om professionals uit beide domeinen structureel met elkaar te laten samenwerken. 

Een belangrijk knelpunt is dat beide domeinen vaak vanuit een ander perspectief werken. 

• Het zorgdomein richt zich veelal op ziekte, behandeling en herstel. 
• Het sociaal domein kijkt breder naar welzijn, kwaliteit van leven en participatie. 

Hierdoor ontstaan verschillen in taal, prioriteiten en werkwijze. Zorgprofessionals weten bijvoorbeeld niet altijd wat het sociaal domein precies inhoudt of welke ondersteuning daar beschikbaar is. Tegelijkertijd komen veel vragen van patiënten juist op het snijvlak van zorg en welzijn terecht. 

Wat helpt om de samenwerking te versterken? 

• Werk vanuit een concreet thema 
  Bijeenkomsten met een duidelijk inhoudelijk onderwerp (bijvoorbeeld dementie, eenzaamheid of ondersteuning thuis) maken samenwerking relevanter voor professionals. 
• Maak rollen en organisaties inzichtelijk 
  Een regionale sociale kaart met organisaties, rollen en contactpunten kan helpen om elkaar sneller te vinden. 
• Investeer in gezamenlijke taal 
  Door expliciet stil te staan bij begrippen en perspectieven ontstaat meer wederzijds begrip. 
• Zorg voor kennismaking tussen professionals 
  Persoonlijke contacten maken het makkelijker om elkaar in de praktijk te benaderen. 
• Gebruik verbindende professionals 
  Wijkverpleegkundigen, praktijkondersteuners en casemanagers dementie kunnen een belangrijke rol spelen in het verbinden van beide domeinen. 

Wat nemen we hiervan mee? 

Samenwerking tussen zorg en sociaal domein ontstaat niet vanzelf. Het vraagt om bewuste investering in onderlinge bekendheid, gezamenlijke taal en praktische samenwerking rondom concrete vraagstukken. 

Door deze verbinding actief te organiseren kan ondersteuning beter aansluiten bij wat patiënten en naasten nodig hebben.